Hautvillers: het dorp van Dom Pérignon

Wie naar de Champagne reist, hoort de naam Hautvillers vroeg of laat voorbijkomen. Het dorp ligt op een heuvel boven de Vallée de la Marne, op korte afstand van Épernay, en wordt vaak de bakermat van de champagne genoemd. Dat heeft alles te maken met één man: Dom Pierre Pérignon. In deze gids ontdek je waarom Hautvillers zo bijzonder is, wat je er kunt zien en hoe je je bezoek het beste plant.

Wie was Dom Pérignon?

Dom Pierre Pérignon was een benedictijner monnik die aan het einde van de zeventiende en het begin van de achttiende eeuw als procureur verantwoordelijk was voor de wijngaarden, de kelder en de financiën van de abdij Saint-Pierre in Hautvillers. Hij stond bekend als een nauwgezette vakman die veel aandacht had voor de kwaliteit van de druiven en de wijn.

Mythe en werkelijkheid

Volgens de populaire legende zou Dom Pérignon de champagne hebben "uitgevonden" en bij het proeven van zijn eerste bubbels hebben uitgeroepen: "Kom snel, ik drink sterren!" Een prachtig verhaal, maar historici zijn het erover eens dat het zo niet is gegaan. Mousserende wijn ontstond geleidelijk, en in Dom Pérignons tijd werden bubbels door veel wijnmakers juist als een probleem gezien.

Wat hem wel wordt toegeschreven, is een grote bijdrage aan de kwaliteit van de wijnen uit de streek. Denk aan het zorgvuldig selecteren van druiven, het combineren van druiven uit verschillende wijngaarden om een betere wijn te maken en het verbeteren van de pers- en keldertechnieken. In die zin was hij een van de wegbereiders van de champagne zoals we die nu kennen.

Dom Pérignon overleed in 1715 en werd begraven in de abdijkerk van Hautvillers, waar zijn grafsteen nog altijd te zien is.

Wat je ziet in Hautvillers

De abdijkerk

De belangrijkste bezienswaardigheid is de abdijkerk, het deel van de voormalige abdij dat nog als kerk in gebruik is. In het koor, voor het altaar, ligt de grafsteen van Dom Pérignon. De kerk is doorgaans toegankelijk voor bezoekers, maar houd rekening met diensten en afwijkende openingstijden.

De abdijgebouwen zelf zijn eigendom van Moët & Chandon, dat ook de prestigecuvée Dom Pérignon produceert. Ze zijn over het algemeen niet vrij toegankelijk voor publiek.

De uithangborden

Een van de charmantste kenmerken van Hautvillers zijn de smeedijzeren uithangborden aan de gevels. Ze verbeelden het beroep of de bezigheid van de bewoners: een wijnboer met een tros druiven, een bakker, een kuiper. Maak een wandeling door het dorp en kijk omhoog; je ontdekt er steeds meer.

Het uitzicht

Rond het dorp liggen wijngaarden op de hellingen boven de Marne. Vanaf verschillende plekken heb je een schitterend uitzicht over de vallei, met Épernay in de verte. De historische hellingen van Hautvillers maken deel uit van het UNESCO-werelderfgoed Coteaux, Maisons et Caves de Champagne, dat sinds 2015 op de lijst staat.

Proeven bij lokale producenten

In het dorp zelf vind je verschillende kleine champagneproducenten met een proefruimte. Het is een mooie gelegenheid om te proeven hoe champagne van de hellingen rond Hautvillers smaakt, vaak met veel meunier en pinot noir, typisch voor de Vallée de la Marne.

Wandelen rond Hautvillers

Hautvillers is een ideaal vertrekpunt voor een wandeling. Er lopen paden door de wijngaarden met prachtige vergezichten. Je kunt zelfstandig op pad gaan of een begeleide wandeling tussen de wijngaarden boeken, die vaak eindigt met een proeverij.

Houd bij het zelfstandig wandelen wel rekening met een paar regels:

• Blijf op de paden; de wijngaarden zijn privébezit
• Pluk geen druiven, ook niet "eentje om te proeven"
• Wees extra voorzichtig tijdens de oogst, wanneer er veel tractoren en plukkers actief zijn

Hoe kom je in Hautvillers?

Hautvillers ligt op korte afstand van Épernay. Je hebt een paar opties:

1. Met de auto: de snelste manier. Er zijn parkeerplaatsen aan de rand van het dorp.
2. Met de taxi: handig als je wilt proeven. Spreek vooraf een ophaaltijd af, want taxi's zijn niet altijd direct beschikbaar.
3. Met de (e-)fiets: een mooie tocht, maar houd rekening met een flinke klim naar het dorp. Een e-bike maakt het een stuk makkelijker.
4. Te voet: voor de sportievelingen. Er zijn wandelroutes vanuit Épernay en de omliggende dorpen.
5. Met een tour: veel tours, zoals de vintage bus tour, doen Hautvillers aan. Zo hoef je niets zelf te regelen.

Lees ook onze gids Champagne zonder auto voor meer tips.

Tips voor je bezoek

• Kom vroeg of doordeweeks. Hautvillers is populair, vooral in het weekend en in de zomer.
• Combineer met een proeverij. Boek vooraf bij een lokale producent of kies een tour naar Hautvillers en de abdij.
• Neem de tijd. Het dorp is klein, maar het loont om rustig rond te lopen en van het uitzicht te genieten.
• Respecteer de rust. Het is een woondorp en de kerk is een gebedsplek.

Overnachten in of rond Hautvillers

Wil je langer blijven? In en rond Hautvillers vind je gastenkamers en kleinschalige accommodaties, vaak bij wijnboeren. Wie meer luxe zoekt, vindt op korte afstand het Royal Champagne Hotel & Spa in Champillon, met uitzicht over dezelfde vallei. Bekijk al onze tips voor overnachten.

Conclusie

Hautvillers is meer dan een fotogeniek dorp. Het is een plek waar de geschiedenis van de champagne tastbaar wordt, waar je kunt staan bij het graf van de beroemdste monnik uit de wijngeschiedenis en waar je met een glas in de hand uitkijkt over het landschap dat de champagne zijn karakter geeft. Een bezoek aan Épernay is pas compleet met een uitstapje naar Hautvillers.